Πώς διαλέγουμε την κατάλληλη κορνίζα για κάθε φωτογραφία

Μια φωτογραφία που αγαπάμε αξίζει κάτι περισσότερο από ένα συρτάρι. Η κορνίζα που θα τη φιλοξενήσει όμως δεν είναι μόνο θέμα γούστου. Το μέγεθος της εκτύπωσης, το υλικό του πλαισίου, το τζάμι μπροστά από την εικόνα και το σημείο όπου θα σταθεί παίζουν όλα ρόλο στο πώς θα δείχνει, αλλά και στο πόσο καλά θα κρατήσει στον χρόνο.

Ακολουθούν τα βασικά κριτήρια, με τη σειρά που συνήθως τα σκεφτόμαστε όταν έχουμε μια τυπωμένη φωτογραφία στο χέρι.

Ξεκινάμε από το μέγεθος της εκτύπωσης

Το πρώτο που μετράμε είναι η ίδια η φωτογραφία. Τα συνηθισμένα μεγέθη εκτύπωσης, όπως 10×15, 15×21, 20×30 ή 30×40, έχουν αντίστοιχες κορνίζες, οπότε η επιλογή είναι απλή όταν η εικόνα πρόκειται να γεμίσει όλο το άνοιγμα.

Αν θέλουμε η φωτογραφία να «ανασαίνει», διαλέγουμε μεγαλύτερη κορνίζα και αφήνουμε το περιθώριο να το καλύψει ένα πασπαρτού. Έτσι μια εκτύπωση 20×30 μπορεί να μπει σε πλαίσιο 30×40 με λευκό ή υπόλευκο χαρτόνι γύρω της. Για μεγάλες εκτυπώσεις, όπως 40×60 ή 50×70, η κορνίζα συνήθως προορίζεται για τοίχο, ενώ τα μικρά μεγέθη στέκονται άνετα σε ράφι ή γραφείο.

Υλικό και χρώμα του πλαισίου

Το ξύλο είναι η πιο κλασική επιλογή και ταιριάζει σχεδόν με κάθε στιλ, από φυσικό χρώμα και πατίνα μέχρι μαύρο ή λευκό. Το μέταλλο δίνει λεπτό, καθαρό περίγραμμα που ταιριάζει σε ασπρόμαυρες ή μινιμαλιστικές φωτογραφίες. Το πλεξιγκλάς, σε μορφή μπλοκ ή διάφανου πλαισίου, κάνει την εικόνα να μοιάζει να αιωρείται, ενώ οι κορνίζες τύπου clip, χωρίς περίγραμμα, αφήνουν όλη την προσοχή στη φωτογραφία.

Ένας πρακτικός κανόνας: όσο πιο πολύχρωμη και «γεμάτη» είναι η εικόνα, τόσο πιο ήρεμο θέλει το πλαίσιο. Ένα έντονο, διακοσμητικό πλαίσιο ταιριάζει καλύτερα σε απλές συνθέσεις ή σε παλιές οικογενειακές φωτογραφίες.

Τζάμι ή ακρυλικό μπροστά από την εικόνα

Το διαφανές κάλυμμα προστατεύει τη φωτογραφία από τη σκόνη και τα αποτυπώματα. Τα αρχεία των ΗΠΑ (National Archives) σημειώνουν ότι μπορεί να χρησιμοποιηθεί είτε γυαλί είτε ακρυλικό, και ότι το ακρυλικό δημιουργεί στατικό ηλεκτρισμό, γι’ αυτό αποφεύγεται για παστέλ ή άλλα υλικά που ξεφλουδίζουν. Για μια κοινή τυπωμένη φωτογραφία, και τα δύο είναι κατάλληλα. Το ακρυλικό είναι πιο ελαφρύ και δεν σπάει εύκολα, κάτι χρήσιμο σε παιδικά δωμάτια ή σε μεγάλα κάδρα.

Αν η φωτογραφία θα δέχεται φως ημέρας, αξίζει κάλυμμα με φίλτρο UV. Το ίδιο κείμενο αναφέρει ότι η έκθεση σε κάθε είδος φωτός, ορατό και υπεριώδες, μπορεί να προκαλέσει ξεθώριασμα και σκούρεμα. Το ματ γυαλί, από την άλλη, μειώνει τις αντανακλάσεις όταν απέναντι υπάρχει παράθυρο.

Πασπαρτού και πλάτη: τι μπαίνει πίσω από το τζάμι

Το πασπαρτού δεν είναι μόνο αισθητική λεπτομέρεια. Σύμφωνα με τις οδηγίες των Κρατικών Αρχείων της Νέας Υόρκης, ένα «παράθυρο» από χαρτόνι κρατά το έργο σε απόσταση από το τζάμι, ώστε η επιφάνεια της φωτογραφίας να μην κολλά πάνω του. Οι ίδιες οδηγίες προτείνουν χαρτόνια χωρίς οξέα (acid-free) για πασπαρτού και πλάτη, γιατί το όξινο χαρτόνι επιταχύνει τη φθορά.

Για τη στερέωση, προτιμάμε γωνίες φωτογραφιών αντί για ταινίες, σπρέι ή κόλλες, που μπορεί να αφήσουν σημάδια. Επίσης η κορνίζα πρέπει να έχει αρκετό βάθος ώστε να χωρούν άνετα όλα τα στρώματα: κάλυμμα, πασπαρτού, φωτογραφία και πλάτη.

Όσοι ψάχνουν κορνίζες για φωτογραφίες σε ξύλο, μέταλλο, πλεξιγκλάς ή πέτρα θα βρουν και μοντέλα με πασπαρτού ή με ματ γυαλί με φίλτρο UV. Αξίζει να ελέγχουμε αυτά τα στοιχεία στην περιγραφή πριν διαλέξουμε.

Σε τραπέζι, ράφι ή τοίχο;

Οι κορνίζες για έπιπλο έχουν στήριγμα στην πλάτη ή βάση και ταιριάζουν σε μικρές εκτυπώσεις, ως περίπου 20×30. Είναι εύκολο να αλλάζουν θέση και να ανανεώνονται συχνά. Οι κορνίζες τοίχου έχουν άγκιστρο ή κρίκους και σηκώνουν μεγαλύτερες εκτυπώσεις, αφίσες ή συνθέσεις με πολλά κάδρα.

Αν θέλουμε να δείξουμε μια σειρά από στιγμές μαζί, οι πολυκορνίζες χωρούν αρκετές φωτογραφίες σε ένα πλαίσιο και λύνουν το πρόβλημα της ευθυγράμμισης. Ένα ράφι με δύο ή τρεις κορνίζες διαφορετικού μεγέθους, ακουμπισμένες η μία μπροστά στην άλλη, είναι επίσης εύκολος τρόπος να αλλάζουμε τη διάταξη χωρίς τρύπες στον τοίχο.

Πού τοποθετούμε την κορνίζα

Η θέση επηρεάζει τη διάρκεια ζωής της εικόνας. Τα National Archives συστήνουν να αποφεύγεται το φως ημέρας και ο φωτισμός φθορισμού, που περιέχουν περισσότερη υπεριώδη ακτινοβολία, καθώς και η άσκοπη ένταση του φωτισμού. Ένας τοίχος που δεν δέχεται απευθείας ήλιο είναι καλύτερη επιλογή από τον τοίχο απέναντι από το μπαλκόνι.

Για φωτογραφίες που δεν αντικαθίστανται, όπως παλιά οικογενειακά πορτρέτα, η ίδια πηγή προτείνει να εκτίθεται αντίγραφο και το πρωτότυπο να φυλάσσεται σε κουτί. Μια καλή σάρωση και μια νέα εκτύπωση επιτρέπουν να κρεμάσουμε την εικόνα χωρίς άγχος.

Μια σύντομη λίστα πριν την αγορά

• Μετράμε την εκτύπωση και αποφασίζουμε αν θα έχει πασπαρτού.
• Διαλέγουμε υλικό και χρώμα που δεν ανταγωνίζονται την εικόνα.
• Προτιμάμε κάλυμμα με φίλτρο UV όταν το σημείο έχει φως.
• Ελέγχουμε αν η κορνίζα στέκεται σε έπιπλο, κρεμιέται ή κάνει και τα δύο.
• Στερεώνουμε τη φωτογραφία χωρίς κόλλες και ταινίες.

Με αυτά τα λίγα βήματα, η κορνίζα παύει να είναι απλό αξεσουάρ και γίνεται το πλαίσιο που αναδεικνύει και προστατεύει τη φωτογραφία για πολλά χρόνια.

Πηγές

• New York State Archives, Matting and Framing. https://www.archives.nysed.gov/preservation/family-records-matting-and-framing
• National Archives, How to Preserve Family Archives: Displaying. https://www.archives.gov/preservation/family-archives/displaying

Σχετικοί οδηγοί

Ποιο ύφασμα ρόλερ ταιριάζει σε κάθε δωμάτιοΈνα ρόλερ μοιάζει απλή υπόθεση: ένα ύφασμα που τυλίγεται σε έναν άξονα πάνω από το παράθυρο….Ανακαίνιση επίπλων με αυτοκόλλητο βινύλιο: οδηγός βήμα βήμαΜια ντουλάπα με φθαρμένα φύλλα, μια συρταριέρα που δεν ταιριάζει πια με το δωμάτιο ή μια…Αυτόματο πότισμα και εξοικονόμηση νερού: πώς στήνονται οι ζώνεςΤο καλοκαίρι ο κήπος καταναλώνει περισσότερο νερό από κάθε άλλη εποχή, και μεγάλο μέρος του χάνεται…